Kategori
Motorlardan ağlara, saatlerden preslere, robot kollardan soğutuculara: her gün kullandığımız makinelerin ve sistemlerin içini açan, parçaların neden öyle yapıldığını kurcalanabilir figürlerle ve gerçek sayılarla anlatan yazılar.
En yeniTeknoloji ve Mühendislik
İşlemci saniyede milyarlarca adım atar ama çoğu zaman veriyi beklemekle geçirir. Getir-çöz-yürüt döngüsünü, saat sinyalini, yazmaçları ve önbellekten diske uzanan bellek katmanlarını, sayıları kendin girebildiğin bir atölye çizimiyle anlatıyoruz.
Kuazara Bilim Ekibi8 dk okuma
Fabrikadaki bir robot kol, tutucusunu istenen noktaya altı eklemi çevirerek götürür. Eklemin ne olduğunu, neden tam altı tane olduğunu (serbestlik derecesi) ve eklem açılarından uç noktanın yerini hesaplamayı (ileri kinematik) kurcalanabilir bir kol üzerinde anlatıyoruz.
8 dk okuma
Oyuncak arabadan araba silecesine kadar her yerde küçük bir doğru akım motoru döner. Mıknatısın akımlı tele uyguladığı kuvveti, komütatörün her yarım turda yaptığı akıllıca değişikliği ve gerilim, devir, tork ile karşı EMK arasındaki ilişkiyi kurcalanabilir bir motorla anlatıyoruz.
8 dk okuma
Bisikletle yokuşa çıkarken hafif vitese, arabayla kalkarken birinci vitese geçeriz. Dişli kutusu güç üretmez; motorun gücünü hız ile tork arasında paylaştırır. Dişli oranını, tork × devir dengesini ve vites değiştirmenin içini kurcalanabilir bir şanzımanla anlatıyoruz.
7 dk okuma
Çatıdaki koyu mavi panel hiç kıpırdamadan elektrik üretir. Bir fotonun silisyumda elektron–boşluk çifti oluşturmasını, p-n ekleminin bu çifti ayırmasını, yarım voltluk hücrelerin neden seri bağlandığını, açının ve tek bir yaprağın gölgesinin gücü nasıl değiştirdiğini anlatıyoruz.
8 dk okuma
Bir el kolu, yüz kiloluk bir yükü nasıl kaldırır? Basıncın ne olduğunu, kapalı bir sıvının basıncı neden her yöne aynen ilettiğini, küçük ve büyük pistonun kuvvet kazancını ve bunun bedeli olan yol kaybını adım adım hesaplıyoruz.
7 dk okuma
Bir benzinli motorda piston iner, çıkar ve krank mili iki tur döner; bu sırada emme, sıkıştırma, iş ve egzoz zamanları tamamlanır. Krank-biyel düzeneğini, supapları yöneten kam milini, sıkıştırma oranını ve dizel motorun farkını kesitli bir motor üzerinde anlatıyoruz.
7 dk okuma
Buzdolabı soğuk üretmez; içerideki ısıyı alıp arkasından odaya taşır. Kompresörü, yoğuşturucuyu, kılcal boruyu ve buharlaştırıcıyı tek tek tanıyor, akışkanın kaynarken ısı çekip yoğuşurken ısı verdiği döngüyü kurcalanabilir bir çizimle izliyoruz.
9 dk okuma
Bir bağlantıya dokunduğun an, sayfa yüzlerce küçük pakete bölünür; paketler farklı yollardan, bazen sırasız gelir, kaybolanlar yeniden gönderilir. DNS, IP adresi, yönlendiriciler, TCP ve gecikmeyi kurcalanabilir bir ayıklama tesisiyle anlatıyoruz.
8 dk okuma