Fen Bilimleri · Madde ve ısı

Isı ve sıcaklık farkı

Bir bardak çay mı daha sıcak, yoksa bir küvet ılık su mu daha çok enerji taşır? Isının aktarılan enerji, sıcaklığın ise taneciklerin ortalama hareketinin ölçüsü olduğunu ve ısıl dengeyi keşfet.

18 dk
1 simülasyon
Mini test

Güncelleme: 22 Ekim 2026

Önizleme

Merak sorusu

Bir bardak sıcak çay, bir küvet dolusu ılık banyo suyundan çok daha sıcaktır. Peki ikisinden hangisi daha çok enerji taşır? Kışın metal bir korkuluğa dokunduğunda, aynı soğuktaki tahta bankın neden daha "soğuk" geldiğini hiç düşündün mü? "Isı" ve "sıcaklık" kelimelerini günlük dilde birbirinin yerine kullanırız, ama bilimde ikisi çok farklı şeylerdir.

Kendin dene

Hesap açmana gerek yok: değerleri değiştir, cevabını kontrol et. Bazı simülasyonlar başlamadan önce senden bir tahmin ister; doğru ya da yanlış olması önemli değil.

Sayı doğrusu

Karışımın sıcaklığı

İşaretçiyi 5'lik adımlarla hareket ettirerek doğru sıcaklığa getir ve cevabını gönder.

Önce tahmin et

20 °C ve 60 °C'lik eşit kütlede iki suyu karıştırırsan sence karışımın sıcaklığı ne olur?

Doğru ya da yanlış olması önemli değil; seçince simülasyon açılır.

Lab

Aynı ısı, farklı sıcaklık

Lab’da tam sayfa aç →

Şekil 1Aynı ısı, farklı sıcaklık

Kütleleri değiştir, ısıt: joule eşit, derece değil

36,0 kJ → A 54,4 °C · B 28,6 °C

A kabı: Su0,25 kg

B kabı: Su1,00 kg

Geçen süre60 / 120 s

Verilen ısı

Isı iki kapta eşit

36,0 kJ

Sıcaklık artışı

+34,4 °C

+8,6 °C

Aynı ısıyı alan A kabı 4 kat daha çok ısındı.

A kabı · Su: 54,4 °C; m × c × ΔT = 36,0 kJ
B kabı · Su: 28,6 °C; m × c × ΔT = 36,0 kJ

Isı aktarılan enerjidir (J), sıcaklık ise taneciklerin ortalama hareketinin ölçüsüdür (°C). Aynı ısı az sıvıda az taneciğe, çok sıvıda çok taneciğe paylaşılır; öz ısısı küçük sıvı aynı ısıyla daha çok ısınır.

Kendi değerlerin

Sayıyı yaz; virgül de olur. Kütle ve sıvı her kap için ayrı, güç, başlangıç sıcaklığı ve süre ikisi için ortak.

A kabı

Sıvı

Kütle

B kabı

Sıvı

Kütle

Ocak gücü

Başlangıç sıcaklığı

Isıtma süresi

Öğren

İlerleme yalnız bu sayfada tutulur; puan verilmez.

1Tahmin et
2Dene
3Açıkla

İki göz aynı güçte, aynı süre yanıyor. A kabında 0,25 kg, B kabında 1 kg su var. Süre dolunca hangisi daha çok ısınmış olur?

Sayılar tek bir modelden gelir: Q = P · t ve ΔT = Q / (m · c). Öz ısılar (J / (kg · °C)): su 4186, zeytinyağı ≈ 1970, etil alkol ≈ 2440. Sıcaklık, sıvının sınırında durur: su 100 °C, alkol 78 °C’de kaynar ve sonraki ısı buharlaşmaya gider (buharlaşma ısısı su 2257 kJ/kg, alkol 846 kJ/kg); zeytinyağı ≈ 190 °C’de dumanlanır, model orada durur. Kabın ısınması ve çevreye ısı kaybı yok sayıldı; gerçekte sıvı biraz daha az ısınır. Kabarcık ve buhar yalnız gösterimdir.

Paylaş: Google Classroom’da paylaş

Devamı için giriş yap

Dersin devamı, mini test seni bekliyor. Hesap açmak ücretsiz.

Ücretsiz başla Giriş yap

Sık sorulanlar

5 soru

Isı ile sıcaklık aynı şey mi?

Hayır. Sıcaklık, taneciklerin ortalama hareket enerjisinin ölçüsüdür ve termometreyle ölçülür. Isı ise sıcaklıkları farklı iki madde arasında, sıcak olandan soğuk olana aktarılan enerjidir; birimi joule'dür.

Buza dokununca soğuk mu elime geçiyor?

"Soğuk" diye akan bir şey yoktur; ısı her zaman sıcaktan soğuğa akar. Buza dokunduğunda ısı elinden buza geçer. Elin enerji kaybettiği için soğuk hissedersin.

Sıcaklığı yüksek olan madde her zaman daha çok ısı mı verir?

Hayır. Verilebilecek ısı, sıcaklığın yanında maddenin miktarına da bağlıdır. Bir küvet ılık su, bir bardak sıcak çaydan çok daha fazla tanecik içerdiği için çevresine çok daha fazla ısı verebilir.

Sıcak çay odada bırakılınca ne zamana kadar soğur?

Çayla oda havasının sıcaklıkları eşitlenene kadar. Bu duruma ısıl denge denir. Çay oda sıcaklığına inince ısı akışı durur; kendiliğinden oda sıcaklığının altına soğumaz.

Kazak bizi ısıtır mı?

Kazak kendi başına ısı üretmez. Vücudun ısı üretir; kazak ise bu ısının çevredeki soğuk havaya akışını yavaşlatır. Bu yüzden kazağı soğuk bir taşın üstüne sarsan taş ısınmaz.