İçeriğe geç

Fen Bilimleri · Elektrik devreleri

İletken ve yalıtkan maddeler

Kablonun içi neden metal, dışı neden plastik? Basit bir test devresiyle hangi maddelerin elektriği ilettiğini, hangilerinin iletmediğini keşfet ve bu bilginin seni elektrik çarpmasından nasıl koruduğunu öğren.

  • 15 dk
  • 1 simülasyon
  • Mini test

Güncelleme:

Önizleme

Merak sorusu

Elindeki şarj kablosunu dikkatle incele. İçinde parlak, bakır renkli ince teller var; dışı ise yumuşak bir plastikle kaplı. Neden bütün kablo metalden ya da bütün kablo plastikten yapılmıyor? Elektrikçilerin tornavidalarının sapı neden kalın bir plastikle kaplanır?

Kendin dene

Hesap açmana gerek yok: değerleri değiştir, cevabını kontrol et. Bazı simülasyonlar başlamadan önce senden bir tahmin ister; doğru ya da yanlış olması önemli değil.

Sayı doğrusu

Kaç nesne iletken?

İşaretçiyi iletken nesne sayısına taşı ve cevabını gönder.

Tahmin

Önce tahmin et

Sence bir nesnenin test devresinde ampulü yakıp yakmaması en çok neye bağlıdır?

Doğru ya da yanlış olması önemli değil; seçince simülasyon açılır.

Paylaş: Google Classroom’da paylaş (yeni sekmede açılır)

Simülasyonu sitene göm

Bu kodu blogunun ya da okul sitenin HTML’ine yapıştır. Ziyaretçiler simülasyonu hesap açmadan dener; ilerleme kaydedilmez.

Gömülen sayfa çerez yazmaz ve izleme yapmaz. Altında Kuazara’ya giden küçük bir bağlantı bulunur.

Devamı için giriş yap

Dersin devamı, mini test seni bekliyor. Hesap açmak ücretsiz.

Sık sorulanlar

4 soru

Metaller elektriği neden iletir?

Metallerde bazı elektronlar atomlara sıkı bağlı değildir ve madde içinde serbestçe hareket edebilir. Elektrik akımı, bu yüklerin düzenli hareketidir. Plastik ve cam gibi yalıtkanlarda böyle serbest yükler neredeyse yoktur, bu yüzden akım geçmez.

Saf su yalıtkansa ıslak elle elektrikli alete dokunmak neden tehlikeli?

Saf su elektriği çok zayıf iletir, ama musluk suyu, ter ve deniz suyunda çözünmüş maddeler olduğu için bu sular iletkendir. Islak el, akımın vücuduna geçmesini kolaylaştırır. Prize, fişe ya da elektrikli alete dokunmadan önce elini iyice kurula.

Kuşlar elektrik tellerine konunca neden çarpılmaz?

Kuş tek bir tele konduğunda vücudu üzerinden başka bir tele ya da toprağa giden bir yol oluşmaz, bu yüzden üzerinden önemli bir akım geçmez. Aynı anda iki tele ya da tel ile direğe dokunursa çarpılır. Sen yere bastığın için bu yol oluşur; tellere ve kopmuş kablolara asla yaklaşma.

Hava yalıtkansa yıldırım nasıl oluşuyor?

Hava normalde iyi bir yalıtkandır; prizin iki deliği arasında kıvılcım atlamamasının nedeni budur. Ama bulutla yer arasındaki gibi çok yüksek gerilimlerde hava iletken hâle gelir ve yıldırım oluşur. Yani bir maddenin yalıtkanlığının da bir sınırı vardır.